Albert Roche

Een ode aan een vergeten Franse held in stripvorm
Met de nieuwe reeks Oorlogsheld bij uitgeverij Saga start een ambitieus project waarin getalenteerde tekenaars elk een album wijden aan het leven van een oorlogsheld. Albert Severine Roche, een Franse soldaat uit de Eerste Wereldoorlog die in België relatief onbekend is gebleven, maar in Frankrijk ooit werd uitgeroepen tot “de eerste soldaat van Frankrijk,” mag de spits afbijten. Tekenaar van dienst is Éric Stalner.
Geboren als boerenzoon wilde Roche per se soldaat worden, tegen de zin van zijn vader. Door zijn kleine en magere gestalte werd hij aanvankelijk afgewezen, maar toen hij zich bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog opnieuw kandidaat stelde, werd hij toegelaten en ingedeeld bij het 30ste Bataljon Chasseurs. Zijn militaire training verliep echter niet goed; hij werd slecht beoordeeld en niet gerespecteerd. Uiteindelijk liep hij het kamp uit, maar werd meteen opgepakt en gearresteerd wegens desertie. Zijn verdediging was dat hij geen deserteur was en dat hij naar het front wilde om te vechten.
In het Bataljon der Chasseurs Alpins – de “blauwe duivels” – zou hij zich door verschillende heldendaden onderscheiden op diverse slagvelden: in de Aisne, de Elzas en aan de Somme. Op zijn eentje zou hij 1.180 Duitse soldaten gevangennemen. Hij ontsnapte ternauwernood aan de kogel wegens desertie.
Aan het einde van de oorlog was hij 23 jaar oud en nog steeds een tweederangs soldaat. Op 27 november 1918 werd Albert op het balkon van het stadhuis van Straatsburg voor een grote menigte aan generaal Ferdinand Foch voorgesteld met de volgende woorden: “Elzassers, ik presenteer u uw bevrijder, Albert Roche. Hij is de eerste soldaat van Frankrijk!” Kort daarvoor had Foch, tot zijn verbazing, Alberts staat van dienst ontdekt en riep uit: “Hij heeft dit allemaal gedaan, en hij heeft geen rang.”
Met deze strip wordt een stukje Franse geschiedenis belicht. Enerzijds vol patriotisme, maar anderzijds word je opnieuw geconfronteerd met de gruwelen van de grote, bloedige oorlog en de toenmalige ingesteldheid van de legerleiding, die bitter weinig waarde hechtte aan het leven van hun ‘poilus’, zoals de Franse infanteristen werden genoemd.
Uiteindelijk is dit verhaal reeds op verschillende manieren verteld, en kan Julien Hervieux, van wie we nog niet veel gezien hebben in de Nederlandstalige stripwereld, zich hier niet echt bewijzen. Met zijn tekeningen en inkleuring die de bijzondere sfeer prachtig schetsen, kan Stalner dit echter wel.
Oorlogsheld: Albert Roche is vooral een aanrader voor liefhebbers van geschiedenis, militaire verhalen, francofielen en stripfanaten die niet verlegen zitten om een heldendaad. Afwachten wie de volgende helden zullen worden.
Pjotr, Mei 2025