Bleekwater

BLEEKWATER (Joris Mertens) -2022-

De Lotto winnen, we dromen er allemaal al wel eens van. En dan gaan we over tot de orde van de dag. Voor François is dit: de was ophalen en terug netjes thuisbezorgen. Als hij ooit wint, dan zullen Maryvonne - van de krantenkiosk - en haar zieke dochtertje, Romy (astma), er wel bij varen. Zij mogen in dat geval een nieuw huis verwachten. En de warmte van François. Maar de routine van François komt in gevaar. Alain, de neef van bazin madame Clerckx, moet opgeleid worden en rijdt een tijdje mee. Zal Alain hem binnenkort vervangen? Nog meer eenzaamheid dreigt. Of kan het geluk ook onverwacht opduiken? Van een plottwist gesproken! Dit alles in een fictieve stad (Antwerpen, Brussel, Parijs) - vul maar in - waar het eeuwig lijkt te regenen. We herkennen de Antwerpse Boerentoren en het Centraal Station. François is dus nooit 'droog', maar altijd 'drijfnat'. Toch is de titel niet 'Droogkuis' geworden, maar wel 'Bleekwater' (javel). In tegenstelling tot het vorige werk van Joris Mertens - Beatrice (2019) - is er nu wel tekst, maar het is de sfeer die de hoofdrol speelt. Prachtige prenten met lichtgevende neonreclames. We werden nat tijdens het lezen. Het verhaal werd geïnspireerd door de Franse film noir 'Le Circle Rouge' (1970) met Alain (!) Delon en Bourvil. De naam van het dochtertje komt natuurlijk van Romy Schneider. Op pagina 62 merken we een affiche op van 'Le Vieux Fusil' (1975). Niet voor niets dus. Je kan leuke details blijven opmerken: 'Taxi Driver' (1976) van Martin Scorsese speelt in de cinema; Mannix (1967-1975) met Mike Connors speelt op televisie; Er is een cameo van Marc Didden (regisseur van Brussels by Night) en in de reclame zit heerlijke humor verborgen: Schtinck cigarillo's, Prott televisie, Glou Glou (zie Guust Flater) i.p.v. Martini,... Joris Mertens was in een vorig leven graficus en set designer, maar koos gelukkig voor ons voor strips schrijven en tekenen.

BLEEKWATER (Joris Mertens) -2022-

De Lotto winnen, we dromen er allemaal al wel eens van. En dan gaan we over tot de orde van de dag. Voor François is dit: de was ophalen en terug netjes thuisbezorgen. Als hij ooit wint, dan zullen Maryvonne - van de krantenkiosk - en haar zieke dochtertje, Romy (astma), er wel bij varen. Zij mogen in dat geval een nieuw huis verwachten. En de warmte van François. Maar de routine van François komt in gevaar. Alain, de neef van bazin madame Clerckx, moet opgeleid worden en rijdt een tijdje mee. Zal Alain hem binnenkort vervangen? Nog meer eenzaamheid dreigt. Of kan het geluk ook onverwacht opduiken? Van een plottwist gesproken! Dit alles in een fictieve stad (Antwerpen, Brussel, Parijs) - vul maar in - waar het eeuwig lijkt te regenen. We herkennen de Antwerpse Boerentoren en het Centraal Station. François is dus nooit 'droog', maar altijd 'drijfnat'. Toch is de titel niet 'Droogkuis' geworden, maar wel 'Bleekwater' (javel). In tegenstelling tot het vorige werk van Joris Mertens - Beatrice (2019) - is er nu wel tekst, maar het is de sfeer die de hoofdrol speelt. Prachtige prenten met lichtgevende neonreclames. We werden nat tijdens het lezen. Het verhaal werd geïnspireerd door de Franse film noir 'Le Circle Rouge' (1970) met Alain (!) Delon en Bourvil. De naam van het dochtertje komt natuurlijk van Romy Schneider. Op pagina 62 merken we een affiche op van 'Le Vieux Fusil' (1975). Niet voor niets dus. Je kan leuke details blijven opmerken: 'Taxi Driver' (1976) van Martin Scorsese speelt in de cinema; Mannix (1967-1975) met Mike Connors speelt op televisie; Er is een cameo van Marc Didden (regisseur van Brussels by Night) en in de reclame zit heerlijke humor verborgen: Schtinck cigarillo's, Prott televisie, Glou Glou (zie Guust Flater) i.p.v. Martini,... Joris Mertens was in een vorig leven graficus en set designer, maar koos gelukkig voor ons voor strips schrijven en tekenen.

Ongewone topklasse François is geen held. François is gewoon... François. Gewoon. Sinds jaar en dag werkt hij voor een stomerij, een droogkuis, waar hij vuile was ophaalt en die later proper terugbrengt. Iemand moet het doen en François doet dit gewoon graag, correct, plichtsbewust en met een glimlach. François lijkt de vleesgeworden oppervlakkigheid te verpersoonlijken, maar wie de man beter kent, weet dat hij een echte dromer is. Hij droomt ervan de lotto te winnen. Met een hardnekkige verbetenheid speelt hij al jaren met dezelfde getallen, want ooit zal hij winnen. Dat is gewoon een zekerheid, zijn houvast. En als hij wint, zal hij een gezin stichten. Dan koopt hij een huisje voor de sympathieke krantenkioskdame Maryvonne en haar dochtertje Romy. Gewoon omdat het kan. Gewoon omdat het plaatje dan voor François klopt. Romantiek, liefde en al die vleselijke toestanden lijken niet aan hem besteed. Het is François om de mentale rust en de zekerheid te doen. Intussen vult hij zijn vrijgezellenleventje met een sigaretje te roken, naar de bios te gaan en een pintje te pakken in zijn stamkroeg. Maar de laatste tijd wordt zijn gewone leventje steeds ongewoner. De bazin heeft immers haar omhooggevallen neefje Alain meegestuurd op leveringsronde. Gewoon om de stiel te leren. De onrust borrelt. En dan doen gewone mensen ongewone dingen. Zelfs François. Bleekwater is een donker verhaal over melancholie, de tristesse van de grootstad en foute keuzes. Voor de doorsnee mens zijn dit al genoeg argumenten om gillend weg te lopen. Maar tekenaar Joris Mertens is gene gewone. Als geen ander kent de man van Rumst zijn sterktes. Hij speelt ze perfect uit, verlegt elke pagina zijn grenzen en weet ons terloops te charmeren met zijn humor. Net als in zijn debuut Beatrice kiest Mertens voor een grauwe stad uit midden jaren 1970 met flarden Brussel, Antwerpen en Parijs. Elke lezer herkent er zijn vuile, eclectische (hoofd)stad in. In die stad, die snel om zeep lijkt te gaan, zoekt Mertens naar grafische schoonheid. Neonlichten weerspiegelen continu in de natte straten. Statige gebouwen contrasteren maximaal met de onrustige tred van de doorregende François. Elke plaat is een pareltje. Dit is Brussels by Night op zijn best. Wie even doorgraaft, ontdekt bovendien verschillende soorten humor. De neonreclames zijn heerlijke woordspelletjes van Assurances Brollex tot Xenix. Een man die werkt in een droogkuis een heel verhaal laten rondlopen in de regen als een verzopen kieken, is het toppunt van ironie. De personages zeggen niet veel, maar suggereren des te meer. En als ze toch iets zeggen, baden de knetterende dialogen vaak in cynisme. Het einde is sarcasme om duimen en vingers bij af te likken. Want vergis je niet, Bleekwater is perfect opgebouwd. Niets is toeval. Het verhaal staat als een huis. Meer nog, Bleekwater heeft twee verhalen. De eerste 70 pagina’s kabbel je mee in François’ lege leven. Je wil hem wakker schudden, maar tezelfdertijd geniet je van de man. Dit is gewoon een ongewone prachtstrip. Maar net als je denkt dat dit het is, doet Mertens een Hitchcock. Hij laat zijn gewone man iets ongewoons beleven. En plots zit je op het puntje van je stoel en beland je in een heuse actiefilm. Het einde is ronduit magisch. Vanaf pagina 105 verbluft Joris Mertens je met een dik twintig pagina’s lang travelling shot. Die pagina’s zijn zo mooi. Pure cinema. Inderdaad, cinema. Bleekwater is een strip gemaakt door iemand die perfect weet hoe beeldtaal werkt. Dat hoeft je niet te verbazen. Dik vijfentwintig jaar was Mertens actief binnen de Vlaamse filmwereld. Maar zijn goesting om zelf zijn eigen verhaal te vertellen, met al zijn vakkennis en los van budget- en artistieke beperkingen, dreef hem naar de negende kunst. Gelukkig. Bij onze zuiderburen won zijn tekstloze Beatrice de ene prestigieuze (debuut)prijs na de andere. Bij ons bleef het eerder kalm rond de man, maar dit zal niet lang meer zo blijven. Dit is een absolute doorbraakstrip. Als je maar één strip koopt dit jaar, laat het dan deze Bleekwater zijn. Bleekwater is ongewone topklasse.